استاد یدکی |
خرید موتور و انتقال قدرت دنا
شناخت موتور و انتقال قدرت دنا برای افرادی که به نگهداری و تعمیر این خودرو می‌پردازند و قصد تعویض قطعات آن را دارند، اهمیت زیادی دارد. دنا معمولی با پیشرانه EF7 تنفس طبیعی و گیربکس 5 سرعته دستی عرضه شده و دنا پلاس نیز در نسخه‌های مختلف از موتورهای تنفس طبیعی و توربوشارژ بهره برده است. تفاوت میان این نسخه‌ها باعث می‌شود انتخاب قطعه برای هر خودرو با توجه به مدل، نوع موتور و جعبه دنده انجام شود.
آشنایی با قطعات موتور دنا و اجزای انتقال قدرت، تشخیص قطعه مناسب را ساده‌تر می‌کند و از خرید نمونه ناسازگار جلوگیری خواهد کرد.
قطعات موتور دنا
موتور دنا معمولی از نوع EF7 با چهار سیلندر و 16 سوپاپ است و حجم آن حدود 1645 سی‌سی اعلام شده است. این پیشرانه تنفس طبیعی در نسخه‌های شناخته‌شده دنا، حدود 113 تا 115 اسب بخار قدرت و 155 تا 157 نیوتن متر گشتاور تولید می‌کند. انتقال نیرو نیز از طریق گیربکس 5 سرعته دستی و محور جلو انجام می‌شود.
قطعات اصلی این مجموعه شامل سرسیلندر، بلوک سیلندر، پیستون، رینگ پیستون، شاتون، میل‌لنگ، میل‌سوپاپ، سوپاپ‌ها، فنر سوپاپ و مجموعه تایمینگ است. هرکدام از این اجزا وظیفه مشخصی در فرایند احتراق و انتقال نیروی حاصل از آن دارند. برای نمونه، پیستون حرکت رفت و برگشتی ایجادشده بر اثر احتراق را به مجموعه شاتون و میل‌لنگ منتقل می‌کند و میل‌لنگ این حرکت را برای ادامه مسیر انتقال نیرو آماده می‌سازد.
در بخش تعمیرات، وضعیت قطعاتی مانند یاتاقان‌ها، رینگ‌ها، واشر سرسیلندر و قطعات مرتبط با سیستم تایمینگ اهمیت زیادی دارد. خرابی هرکدام از این اجزا میتواند عملکرد موتور را تحت تاثیر قرار دهد. برای همین، در زمان تهیه لوازم یدکی دنا باید مدل خودرو و مشخصات دقیق پیشرانه با قطعه مورد نظر تطبیق داده شود. از میان قطعات مصرفی موتور، یاتاقان دنا اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا یاتاقان در محل اتصال میل‌لنگ و شاتون قرار می‌گیرد و باید از نظر ابعاد و مشخصات فنی با موتور هماهنگ باشد.
قطعات موتور دنا پلاس
دنا پلاس در طول دوره تولید با پیشرانه‌های متفاوتی عرضه شده است. نسخه‌های اولیه دنا پلاس از موتور EF7 تنفس طبیعی استفاده می‌کردند و مشخصات آن‌ها به موتور دنا معمولی نزدیک بود. این نسخه 1.7 لیتری، 16 سوپاپ و مجهز به گیربکس 5 سرعته دستی است. در نسخه‌های توربوشارژ، موتور EF7 TC به کار رفته که همان حجم تقریبی 1.7 لیتر را دارد، اما به سیستم پرخوران مجهز شده است.
این موتور در نسخه‌های توربو قدرت حدود 150 اسب بخار و گشتاور 215 نیوتن متر تولید می‌کند. برخی نسخه‌های توربو با گیربکس 6 سرعته دستی و نسخه توربو اتوماتیک با جعبه دنده 6 سرعته خودکار عرضه شده‌اند. تفاوت این پیشرانه‌ها باعث می‌شود قطعات فنی موتور دنا در نسخه تنفس طبیعی و توربو همیشه قابل جایگزینی با یکدیگر نباشند. قطعات مربوط به سیستم توربو، مسیر هوای ورودی و برخی اجزای مرتبط با روغن‌کاری و خنک‌کاری در نسخه توربو شرایط متفاوتی دارند. بنابراین هنگام تهیه قطعه برای دنا پلاس، ثبت دقیق مدل خودرو و نوع موتور اهمیت زیادی دارد.
قطعات سیستم خنک‌کاری و روغن‌کاری دنا
سیستم خنک‌کاری وظیفه کنترل دمای موتور را برعهده دارد و از افزایش بیش از حد حرارت جلوگیری می‌کند. رادیاتور، واترپمپ، ترموستات، فن، شیلنگ‌ها، مخزن انبساط و قطعات مرتبط با گردش مایع خنک‌کننده در این مجموعه قرار می‌گیرند. رادیاتور دنا از اجزای مهم این سیستم محسوب می‌شود. مایع خنک‌کننده پس از جذب حرارت موتور وارد رادیاتور می‌شود و در آنجا گرمای خود را به محیط انتقال می‌دهد.
گرفتگی مسیرها، آسیب پره‌ها یا نشتی میتواند عملکرد این بخش را مختل کند و در صورت ادامه مشکل، دمای موتور افزایش پیدا خواهد کرد. در کنار خنک‌کاری، روغن‌کاری نیز برای کاهش اصطکاک میان قطعات متحرک موتور ضروری است. اویل پمپ، فیلتر روغن، کارتل، مجاری روغن و یاتاقان‌ها در این فرایند نقش دارند. همچنین روغن مناسب باید با مشخصات موتور هماهنگ باشد و در فواصل تعیین‌شده تعویض شود.
سیستم تایمینگ نیز ارتباط مستقیمی با عملکرد موتور دارد. تسمه تایم دنا وظیفه هماهنگ کردن حرکت میل‌لنگ و میل‌سوپاپ را برعهده دارد تا باز و بسته شدن سوپاپ‌ها در زمان مناسب انجام شود. پارگی یا خرابی این قطعه میتواند آسیب جدی به اجزای داخلی موتور وارد کند، به همین دلیل توجه به عمر مفید و وضعیت تسمه اهمیت زیادی دارد.
قطعات انتقال قدرت دنا
پس از تولید نیرو در موتور، این نیرو باید از مسیر انتقال قدرت به چرخ‌ها برسد. در دنا و دنا پلاس دنده‌ای، مجموعه انتقال قدرت شامل کلاچ، گیربکس، دیفرانسیل، پلوس‌ها و اجزای اتصال‌دهنده است. دنا معمولی از گیربکس 5 سرعته دستی استفاده می‌کند و نیروی موتور را به چرخ‌های جلو منتقل می‌سازد. قطعات انتقال قدرت دنا باید توان تحمل گشتاور تولیدشده توسط موتور را داشته باشند.
دیسک و صفحه کلاچ، بلبرینگ کلاچ، پوسته گیربکس، چرخ‌دنده‌ها، شفت‌ها، دیفرانسیل و پلوس‌ها از اجزای مهم این بخش هستند. همچنین کلاچ وظیفه برقراری یا قطع ارتباط میان موتور و گیربکس را برعهده دارد. هنگام فشردن پدال، ارتباط انتقال نیرو موقتا قطع می‌شود تا دنده تغییر کند و پس از رها کردن پدال، انتقال نیرو دوباره برقرار خواهد شد.
قطعات کلاچ و گیربکس دنا
کلاچ و گیربکس ارتباط مستقیمی با نحوه حرکت خودرو دارند. مجموعه کلاچ از دیسک، صفحه، بلبرینگ و قطعات مکانیزم مربوط به عملکرد آن تشکیل شده است. فرسودگی دیسک و صفحه اغلب با علائمی مانند افزایش دور موتور بدون شتاب متناسب، لرزش هنگام شروع حرکت یا دشواری در انتقال نیرو همراه می‌شود. گیربکس وظیفه تغییر نسبت انتقال نیرو را برعهده دارد.
دنده‌های مختلف شرایط لازم برای حرکت خودرو در سرعت‌ها و بارهای متفاوت را فراهم می‌کنند. گیربکس دنا در نسخه معمولی و دنا پلاس دنده‌ای با ساختار 5 سرعته دستی شناخته می‌شود، اما نسخه‌های توربو و اتوماتیک ترکیب فنی متفاوتی دارند. به همین علت، برای خرید قطعات گیربکس نمی‌توان فقط نام خودرو را معیار قرار داد.
چگونه قطعه مناسب موتور و انتقال قدرت دنا را انتخاب کنیم؟
برای خرید قطعات دنا ابتدا باید مدل دقیق خودرو مشخص شود. دنا معمولی، دنا پلاس تنفس طبیعی، دنا پلاس توربو و نسخه اتوماتیک از نظر برخی قطعات فنی تفاوت دارند. حتی در خودروهایی با نام مشابه، تغییرات فنی در سال‌های مختلف میتواند باعث تفاوت قطعات شود. بررسی شماره فنی قطعه، مقایسه مشخصات ظاهری و فنی، توجه به برند تولیدکننده و خرید از فروشنده معتبر، احتمال انتخاب اشتباه را کاهش می‌دهد.
در قطعات حساس موتور و انتقال قدرت، کیفیت ساخت اهمیت زیادی دارد و استفاده از نمونه نامناسب میتواند هزینه تعمیرات را افزایش دهد. همچنین بهتر است هنگام سفارش، اطلاعاتی مانند مدل خودرو، نوع موتور، نوع گیربکس و سال تولید را در اختیار فروشنده قرار دهید. برای قطعاتی مانند تسمه تایم، یاتاقان، دیسک و صفحه و اجزای گیربکس، تطبیق شماره فنی اهمیت بیشتری دارد.
قیمت قطعات موتور و انتقال قدرت دنا
قیمت قطعات موتور و انتقال قدرت دنا به نوع قطعه، برند، کیفیت ساخت، مدل خودرو و شرایط بازار بستگی دارد. قطعاتی مانند فیلتر روغن یا تسمه‌ها معمولا هزینه پایین‌تری نسبت به اجزای اصلی موتور، مجموعه کلاچ یا قطعات داخلی گیربکس دارند. در قطعاتی که مستقیما با موتور و انتقال قدرت ارتباط دارند، پایین بودن قیمت نباید تنها معیار خرید باشد.
برای نمونه، انتخاب یاتاقان، تسمه تایم یا قطعات داخلی گیربکس با کیفیت نامناسب میتواند خرابی‌های زنجیره‌ای ایجاد کند و هزینه نهایی تعمیر را افزایش دهد. پیش از مقایسه قیمت، مشخصات فنی قطعه و سازگاری آن با خودرو را بررسی کنید. این روش به انتخاب دقیق‌تر قطعات موتور و انتقال قدرت دنا کمک می‌کند و احتمال خرید قطعه نامتناسب را کاهش خواهد داد.
جمع‌بندی
شناخت موتور و انتقال قدرت دنا، انتخاب قطعه مناسب برای تعمیر و نگهداری این خودرو را ساده‌تر می‌کند. نوع موتور، مدل خودرو و گیربکس از مهم‌ترین معیارها برای تطبیق قطعات فنی به شمار می‌روند. در زمان خرید، کیفیت ساخت و شماره فنی قطعه را در کنار قیمت آن بررسی کنید تا انتخاب دقیق‌تری داشته باشید. تطبیق مشخصات قطعه با مدل دقیق خودرو نیز از خرید نمونه ناسازگار و هزینه‌های تعمیرات بعدی جلوگیری خواهد کرد.